പാകിസ്താനിലെ ചര്‍ച്ച റദ്ദാക്കി ട്രംപ്; ഇറാന്റെ കാര്യത്തില്‍ ഇനിയെന്ത്?

ഇറാനുമായുള്ള നയതന്ത്ര ചര്‍ച്ചകള്‍ക്കായി പാകിസ്ഥാനിലേക്ക് പോകാനിരുന്ന യു.എസ് പ്രതിനിധികളുടെ യാത്ര പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാള്‍ഡ് ട്രംപ് റദ്ദാക്കി. ഇറാന്‍ മുന്നോട്ടുവെച്ച നിര്‍ദ്ദേശങ്ങള്‍ വൈറ്റ് ഹൗസിന്റെ പ്രതീക്ഷയ്‌ക്കൊത്ത് ഉയരാത്തതിനെത്തുടര്‍ന്നാണ് തീരുമാനം. ഇതോടെ ഇറാനുമായുള്ള തര്‍ക്കങ്ങള്‍ പരിഹരിക്കുന്നതിലും കരാറില്‍ എത്തുന്നതിലും ട്രംപ് ഭരണകൂടം പ്രതിസന്ധിയിലായിരിക്കുകയാണ്.

ഇറാന്‍ വിദേശകാര്യ മന്ത്രി അബ്ബാസ് അരാഗ്ചിയുമായി കൂടിക്കാഴ്ച നടത്തുന്നതിനായി സ്റ്റീവ് വിറ്റ്കോഫും ജാരെഡ് കുഷ്നറും പാകിസ്ഥാനിലേക്ക് പോകാനായിരുന്നു പദ്ധതിയിട്ടിരുന്നത്. എന്നാല്‍, തങ്ങള്‍ക്ക് ലഭിച്ച രേഖകള്‍ തൃപ്തികരമല്ലെന്നും തുടര്‍ച്ചയായി വിമാനയാത്രകള്‍ നടത്തിയിട്ടും ഫലമില്ലെന്നും ട്രംപ് വ്യക്തമാക്കി. അതേസമയം, യാത്ര റദ്ദാക്കി പത്ത് മിനിറ്റിനുള്ളില്‍ ഇറാന്‍ കൂടുതല്‍ മെച്ചപ്പെട്ട ഒരു നിര്‍ദ്ദേശം മുന്നോട്ടുവെച്ചതായും, ആണവായുധങ്ങള്‍ ഒഴിവാക്കുന്നതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കാര്യങ്ങള്‍ അതില്‍ ഉള്‍പ്പെട്ടിട്ടുണ്ടെന്നും അദ്ദേഹം കൂട്ടിച്ചേര്‍ത്തു.

അമേരിക്കയ്ക്ക് നയതന്ത്ര ചര്‍ച്ചകളില്‍ ആത്മാര്‍ത്ഥമായ താല്പര്യമുണ്ടോ എന്ന് സംശയമുണ്ടെന്ന് ഇറാനിയന്‍ വിദേശകാര്യ മന്ത്രി പ്രതികരിച്ചു. പാകിസ്ഥാനിലെ മധ്യസ്ഥരുമായി ചര്‍ച്ച നടത്തിയ ശേഷം അദ്ദേഹം ഒമാനിലേക്കും റഷ്യയിലേക്കും യാത്ര തിരിച്ചു. ഇറാനിലെ ആഭ്യന്തര ഭിന്നിപ്പാണ് ചര്‍ച്ചകള്‍ തടസ്സപ്പെടാന്‍ കാരണമെന്ന് ട്രംപ് ആരോപിച്ചു. നിലവിലെ സാഹചര്യത്തില്‍, സംഘര്‍ഷം വര്‍ദ്ധിപ്പിക്കുകയോ അല്ലെങ്കില്‍ താല്പര്യമില്ലാത്ത ഒരു കരാറിന് വഴങ്ങുകയോ ചെയ്യുക എന്ന കടുത്ത തീരുമാനങ്ങളിലേക്ക് ട്രംപിന് നീങ്ങേണ്ടി വരും. യുദ്ധം വീണ്ടും ആരംഭിക്കാന്‍ ട്രംപിന് താല്പര്യമില്ലെങ്കിലും, യു.എസിന്റെ ഉപരോധവും ഹോര്‍മുസ് കടലിടുക്കിലെ ഇറാനിയന്‍ നിയന്ത്രണവും ആഗോള സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയെ ഗുരുതരമായി ബാധിക്കുന്നുണ്ട്.

ലെബനനിലെ ഹിസ്ബുള്ളയുമായുള്ള ഇസ്രയേലിന്റെ ഏറ്റുമുട്ടല്‍ നിര്‍ത്തലാക്കുന്നതിനെക്കുറിച്ച് പാകിസ്ഥാനില്‍ വെച്ച് ചര്‍ച്ചകള്‍ നടന്നുവെങ്കിലും, ഇസ്രയേല്‍ ആക്രമണങ്ങള്‍ തുടരുന്നത് നയതന്ത്ര ശ്രമങ്ങള്‍ക്ക് തിരിച്ചടിയായി. കൂടാതെ, ഇറാന്‍ തുറമുഖങ്ങളിലെ ഉപരോധം നീക്കണമെന്ന ഇറാന്റെ ആവശ്യവും, ആണവ പദ്ധതികള്‍ ഉപേക്ഷിക്കണമെന്ന അമേരിക്കയുടെ കര്‍ശന നിലപാടും കരാറിലെത്തുന്നതിന് വലിയ തടസ്സങ്ങള്‍ സൃഷ്ടിക്കുന്നു.

നിലവില്‍ ഇരുപക്ഷവും വിട്ടുവീഴ്ചയ്ക്ക് തയ്യാറാകാതെ തങ്ങളുടെ നിലപാടുകളില്‍ ഉറച്ചുനില്‍ക്കുകയാണ്. ഈ മാസം ആദ്യം നിലവില്‍ വന്ന വെടിനിര്‍ത്തല്‍ കരാര്‍ ട്രംപ് നീട്ടിയെങ്കിലും, ഇറാനെതിരായ ഭീഷണികള്‍ തുടരുന്നത് ചര്‍ച്ചകള്‍ പുനരാരംഭിക്കുന്നതിന് തടസ്സമായി നില്‍ക്കുന്നു. പാകിസ്ഥാന്‍ കേന്ദ്രീകരിച്ച് നടന്നുവരുന്ന ഈ നയതന്ത്ര നീക്കങ്ങള്‍ എങ്ങുമെത്താത്ത സാഹചര്യത്തില്‍, റഷ്യയുടെയോ ഒമാന്റെയോ മധ്യസ്ഥതയില്‍ വരുംദിവസങ്ങളില്‍ പുരോഗതിയുണ്ടാകുമോ എന്ന് കാത്തിരുന്നു കാണേണ്ടിയിരിക്കുന്നു. ഇസ്ലാമാബാദില്‍ ചര്‍ച്ചകള്‍ക്കായി ഒരുക്കങ്ങള്‍ നടത്തിയിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, നഗരത്തിലെ കനത്ത സുരക്ഷയും നിയന്ത്രണങ്ങളും ഇപ്പോഴും തുടരുകയാണ്.