കഴിഞ്ഞ ഒന്നര പതിറ്റാണ്ടായി ബംഗ്ലാദേശ് ഭരിച്ചിരുന്ന ഷെയ്ഖ് ഹസീന സര്ക്കാരിന്റെ പതനത്തിന് ശേഷം നടന്ന ആദ്യ പൊതുതിരഞ്ഞെടുപ്പില് ബംഗ്ലാദേശ് നാഷണലിസ്റ്റ് പാര്ട്ടി (ബിഎന്പി) നേടിയത് വന് വിജയം. 2024-ലെ ‘ജനറേഷന് ഇസഡ്'(ജെന്സി) നയിച്ച പ്രക്ഷോഭങ്ങള്ക്ക് ശേഷം നടന്ന ഈ നിര്ണായക തിരഞ്ഞെടുപ്പില്, 300 അംഗ പാര്ലമെന്റില് ബിഎന്പി വ്യക്തമായ ഭൂരിപക്ഷം ഉറപ്പാക്കി. ഔദ്യോഗിക ഫലപ്രഖ്യാപനത്തിന് മുന്പ് തന്നെ ലഭ്യമായ കണക്കുകള് പ്രകാരം ബിഎന്പി സഖ്യം 200-ലധികം സീറ്റുകള് നേടുമെന്ന് ഉറപ്പായിരിക്കുകയാണ്. മുഖ്യ എതിരാളികളായ ജമാഅത്തെ ഇസ്ലാമി 61 സീറ്റുകളുമായി രണ്ടാം സ്ഥാനത്തുണ്ട്. ഏകദേശം 60.69 ശതമാനമാണ് ഇത്തവണത്തെ വോട്ടിംഗ് ശതമാനം.
ഷെയ്ഖ് ഹസീന ഭരണത്തെ പുറന്തള്ളിയ വിദ്യാര്ത്ഥി പ്രക്ഷോഭത്തിന് ശേഷം ബംഗ്ലാദേശില് നടന്ന ആദ്യ പൊതുതെരഞ്ഞെടുപ്പിലാണ് താരീഖ് റഹ്മാന്റെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള ബംഗ്ലാദേശ് നാഷണലിസ്റ്റ് പാര്ട്ടി (ബി.എന്.പി) ഉജ്ജ്വല വിജയം കരസ്ഥമാക്കിയത്. ഇരുപത് വര്ഷത്തെ ഇടവേളയ്ക്ക് ശേഷമാണ് ബി.എന്.പി വീണ്ടും അധികാരത്തില് തിരിച്ചെത്തുന്നത്. കഴിഞ്ഞ രണ്ട് പതിറ്റാണ്ടിനിടെ രാജ്യത്ത് നടന്ന ആദ്യത്തെ സ്വതന്ത്രവും നീതിപൂര്വ്വവുമായ തെരഞ്ഞെടുപ്പാണിതെന്ന് വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നു.
യുവജനങ്ങള് വിഭാവനം ചെയ്ത സ്വപ്നങ്ങള് യാഥാര്ത്ഥ്യമാക്കാന് ബി.എന്.പിക്കാവുമെന്ന് ജനങ്ങള് വിശ്വസിക്കുന്നുവെന്ന് പാര്ട്ടിയിലെ മുതിര്ന്ന നേതാവ് സലാഹുദ്ദീന് അഹമ്മദ് പറഞ്ഞു. അഴിമതിയില്ലാത്ത, വിവേചനരഹിതമായ ഒരു പുതിയ ജനാധിപത്യ യുഗം കെട്ടിപ്പടുക്കുകയെന്ന ഭാരിച്ച ഉത്തരവാദിത്തമാണ് പുതിയ സര്ക്കാരിന് മുന്നിലുള്ളതെന്നും അദ്ദേഹം കൂട്ടിച്ചേര്ത്തു.
പ്രവാസ ജീവിതം കഴിഞ്ഞു താരിഖ് ഇനി രാജ്യത്തെ നയിക്കും
17 വര്ഷത്തെ ലണ്ടനിലെ പ്രവാസജീവിതം അവസാനിപ്പിച്ച് കഴിഞ്ഞ ഡിസംബറില് മടങ്ങിയെത്തിയ താരീഖ് റഹ്മാന് രാജ്യത്തിന്റെ അടുത്ത പ്രധാനമന്ത്രിയാകും. ഫെബ്രുവരി 14 മുതല് 16 വരെയുള്ള ദിവസങ്ങളില് സത്യപ്രതിജ്ഞാ ചടങ്ങുകള് നടക്കാനാണ് സാധ്യത. മുന് പ്രധാനമന്ത്രി ഖാലിദ സിയയുടെയും മുന് പ്രസിഡന്റ് സിയാവുര് റഹ്മാന്റെയും മകനാണ് അദ്ദേഹം. ഹസീനയുടെ ഭരണകാലത്ത് നടന്ന തെരഞ്ഞെടുപ്പുകളില് വ്യാപകമായ ക്രമക്കേടുകള് ആരോപിക്കപ്പെട്ടിരുന്ന പശ്ചാത്തലത്തില്, ഇത്തവണത്തെ തെരഞ്ഞെടുപ്പ് രാജ്യം നേരിട്ട വലിയൊരു ജനാധിപത്യ പരീക്ഷണമായിരുന്നു. ഹസീനയുടെ അവാമി ലീഗ് പാര്ട്ടിക്ക് മത്സരത്തില് വിലക്കുണ്ടായിരുന്നതിനാല് അവരുടെ അനുയായികള് വോട്ടെടുപ്പ് ബഹിഷ്കരിച്ചിരുന്നു.
ഇത്തവണത്തെ വോട്ടിംഗ് ശതമാനത്തില് വന് വര്ദ്ധനവുണ്ടായി. 60.69% പേര് വോട്ട് രേഖപ്പെടുത്തി; കഴിഞ്ഞ തവണ ഇത് വെറും 42% ആയിരുന്നു. ആദ്യമായി പ്രവാസികള്ക്കും വോട്ടവകാശം വിനിയോഗിക്കാന് അവസരം ലഭിച്ചു. 2024 ഓഗസ്റ്റില് 1,400-ഓളം പേരുടെ ജീവന് നഷ്ടപ്പെട്ട വിദ്യാര്ത്ഥി പ്രക്ഷോഭത്തിനൊടുവിലാണ് ഹസീനയ്ക്ക് അധികാരം ഒഴിയേണ്ടി വന്നത്. സാമ്പത്തിക മാന്ദ്യവും അഴിമതിയും മനുഷ്യാവകാശ ലംഘനങ്ങളുമാണ് ആ ജനകീയ പ്രക്ഷോഭത്തിന് കാരണമായത്.
പുതിയ സര്ക്കാരിന്റെ മുന്ഗണനകള്
കഴിഞ്ഞ ഒരു പതിറ്റാണ്ടിനിടെ തകര്ക്കപ്പെട്ട ജനാധിപത്യ-സാമ്പത്തിക സ്ഥാപനങ്ങളെ പുനരുദ്ധരിക്കുക എന്നതാണ് തങ്ങളുടെ ആദ്യ ലക്ഷ്യമെന്ന് ബിഎന്പി വ്യക്തമാക്കി. അഴിമതിക്കെതിരെ വിട്ടുവീഴ്ചയില്ലാത്ത നിലപാട് സ്വീകരിക്കുമെന്നും പ്രധാനമന്ത്രി പദത്തിന് 10 വര്ഷത്തെ കാലാവധി നിശ്ചയിക്കുമെന്നും അവര് വാഗ്ദാനം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. പാവപ്പെട്ട കുടുംബങ്ങള്ക്കുള്ള ധനസഹായം, വിദേശ നിക്ഷേപം വര്ദ്ധിപ്പിക്കല് തുടങ്ങിയ വാഗ്ദാനങ്ങളാണ് ബി.എന്.പി മുന്നോട്ട് വെച്ചത്. തോല്വി സമ്മതിച്ച ജമാഅത്തെ ഇസ്ലാമി അധ്യക്ഷന് ഷഫീഖുര് റഹ്മാന്, ക്രിയാത്മകമായ രാഷ്ട്രീയമായിരിക്കും തങ്ങള് കാഴ്ചവെക്കുക എന്ന് വ്യക്തമാക്കി. എന്നിരുന്നാലും, ചരിത്രത്തിലാദ്യമായി 61 സീറ്റുകള് നേടിയ ജമാഅത്തെ ഇസ്ലാമി പാര്ലമെന്റില് ശക്തമായ പ്രതിപക്ഷമായിരിക്കും. ചില മണ്ഡലങ്ങളില് വോട്ടെണ്ണലില് ക്രമക്കേട് നടന്നതായും അവര് ആരോപിച്ചു.
തെരഞ്ഞെടുപ്പിനൊപ്പം തന്നെ ഭരണഘടനാ പരിഷ്കാരങ്ങള്ക്കായുള്ള റഫറണ്ടവും നടന്നു. തെരഞ്ഞെടുപ്പ് കാലത്ത് നിഷ്പക്ഷ ഇടക്കാല സര്ക്കാര്, പ്രധാനമന്ത്രിക്ക് രണ്ട് ടേം നിബന്ധന, ജുഡീഷ്യറിയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യം തുടങ്ങിയ പരിഷ്കാരങ്ങള്ക്കായുള്ള ഹിതപരിശോധനയില് 60 ശതമാനത്തിലധികം പേര് അനുകൂലമായി വോട്ട് ചെയ്തതായാണ് സൂചന. നിലവില് ഇന്ത്യയില് കഴിയുന്ന ഷെയ്ഖ് ഹസീന, ഈ തെരഞ്ഞെടുപ്പിനെ ഒരു ‘പ്രഹസനം’ എന്നാണ് വിശേഷിപ്പിച്ചത്. എന്നാല്, അവരുടെ കാലത്ത് നടന്ന അടിച്ചമര്ത്തലുകളും മനുഷ്യാവകാശ ലംഘനങ്ങളും അന്താരാഷ്ട്ര തലത്തില് വലിയ വിമര്ശനങ്ങള്ക്ക് വിധേയമായിരുന്നു. തകര്ന്നുപോയ സാമ്പത്തിക വ്യവസ്ഥയെയും ക്രമസമാധാന നിലയെയും തിരികെ കൊണ്ടുവരിക എന്ന വലിയ ദൗത്യമാണ് ഇപ്പോള് താരീഖ് റഹ്മാന് മുന്നിലുള്ളത്.
ഇന്ത്യയുടെ പിന്തുണയും മോദിയുടെ അഭിനന്ദനവും
തിരഞ്ഞെടുപ്പ് വിജയത്തില് ബിഎന്പി ചെയര്മാന് താരിഖ് റഹ്മാനെ ഇന്ത്യന് പ്രധാനമന്ത്രി നരേന്ദ്ര മോദി അഭിനന്ദിച്ചു. ബംഗ്ലാദേശ് ഇലക്ഷന് കമ്മീഷന് ഔദ്യോഗിക ഫലം പ്രഖ്യാപിക്കുന്നതിന് മുന്പ് തന്നെ എക്സിലൂടെയായിരുന്നു പ്രധാനമന്ത്രിയുടെ സന്ദേശം. താരിഖ് റഹ്മാന്റെ നേതൃത്വത്തില് ബിഎന്പി നേടിയത് ‘നിര്ണ്ണായക വിജയം’ ആണെന്ന് വിശേഷിപ്പിച്ച അദ്ദേഹം, ഇത് ജനങ്ങള്ക്ക് അദ്ദേഹത്തിലുള്ള വിശ്വാസമാണ് കാണിക്കുന്നതെന്നും കൂട്ടിച്ചേര്ത്തു. ജനാധിപത്യപരവും പുരോഗമനപരവുമായ ബംഗ്ലാദേശിന് ഇന്ത്യയുടെ പൂര്ണ്ണ പിന്തുണയുണ്ടാകുമെന്നും ഇരുരാജ്യങ്ങളും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം കൂടുതല് ശക്തമാക്കാന് താരിഖ് റഹ്മാനുമായി ചേര്ന്ന് പ്രവര്ത്തിക്കാന് ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെന്നും പ്രധാനമന്ത്രി വ്യക്തമാക്കി.
പ്രധാന വെല്ലുവിളികളും വിമര്ശനങ്ങളും
തിരഞ്ഞെടുപ്പ് വിജയത്തിന്റെ ആവേശത്തിനിടയിലും രാജ്യം നേരിടുന്ന വെല്ലുവിളികളെക്കുറിച്ച് നിരീക്ഷകര് മുന്നറിയിപ്പ് നല്കുന്നുണ്ട്. കഴിഞ്ഞ 18 മാസമായി തുടരുന്ന അക്രമസംഭവങ്ങള് അടിച്ചമര്ത്തുന്നതിലും ക്രമസമാധാനം പുനഃസ്ഥാപിക്കുന്നതിലുമാകും പുതിയ സര്ക്കാരിന്റെ ആദ്യ പരീക്ഷണം. ന്യൂനപക്ഷങ്ങള്ക്കും സ്ത്രീകള്ക്കും എതിരെയുള്ള ആക്രമണങ്ങള് വലിയ ആശങ്കയായി തുടരുന്നു. അതേസമയം, വോട്ടെണ്ണലില് ക്രമക്കേടുണ്ടെന്ന് ആരോപിച്ച് ജമാഅത്തെ ഇസ്ലാമി രംഗത്തെത്തിയിട്ടുണ്ട്. എന്നാല് ജനങ്ങള് ക്ഷമ പാലിക്കണമെന്നും അവര് ആവശ്യപ്പെട്ടു.
വിദേശനയവും ഇന്ത്യയുമായുള്ള ബന്ധവും
ഷെയ്ഖ് ഹസീന ഇന്ത്യയില് അഭയം പ്രാപിച്ചത് ഇരുരാജ്യങ്ങളും തമ്മിലുള്ള ബന്ധത്തില് നേരത്തെ നേരിയ വിള്ളലുകള് ഉണ്ടാക്കിയിരുന്നു. എന്നാല്, ഏത് രാജ്യത്തോടും പരസ്പര ബഹുമാനത്തിലധിഷ്ഠിതമായ ബന്ധമായിരിക്കും തങ്ങള്ക്കുണ്ടാകുകയെന്ന് ബിഎന്പി നേതാവ് അമീര് ഖസ്രു മഹ്മൂദ് ചൗധരി വ്യക്തമാക്കി. ഇന്ത്യയും പാകിസ്ഥാനും തമ്മിലുള്ള സമവാക്യങ്ങള്ക്കിടയില് വളരെ സൂക്ഷ്മമായ ഒരു നയതന്ത്ര പാതയിലൂടെ സഞ്ചരിക്കേണ്ടി വരും താരിഖ് റഹ്മാന്റെ പുതിയ സര്ക്കാരിന്. പാകിസ്ഥാന് പ്രസിഡന്റ് ആസിഫ് അലി സര്ദാരിയും ബിഎന്പിയുടെ വിജയത്തെ അഭിനന്ദിച്ചിട്ടുണ്ട്.
Content Summary; Bangladesh Election; Bangladesh Nationalist party claimed a sweeping victory, India was among the first countries to congratulate the BNP
ജനാധിപത്യത്തിന്റെ നിലനിൽപ്പിന് സ്വതന്ത്ര മാധ്യമങ്ങൾ ആവശ്യമാണ്. സ്വതന്ത്രമായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന മാധ്യമ സ്ഥാപനങ്ങൾക്കാകട്ടെ പൊതുജനങ്ങളുടെ പിന്തുണയും അത്യാവശ്യമാണ്. ഭയരഹിതമായ അന്വേഷണാത്മക റിപ്പോർട്ടിങ്ങും ആഴത്തിലുള്ള വിശകലനങ്ങളും 'അഴിമുഖ'ത്തിൽ തുടരുന്നതിന് ദയവായി ഞങ്ങളെ പിന്തുണയ്ക്കുക.