പശ്ചിമേഷ്യയില് യുദ്ധം കൊടുമ്പിരിക്കൊള്ളുന്നതിനിടെ, ഇറാന്റെ ആണവ പദ്ധതികളെക്കുറിച്ച് നിര്ണ്ണായക വെളിപ്പെടുത്തലുമായി അന്താരാഷ്ട്ര ആണവോര്ജ്ജ ഏജന്സി (ഐഎഇഎ). ഇസ്ഫഹാനിലെ തകര്ക്കപ്പെട്ട ഭൂഗര്ഭ സമുച്ചയത്തിനുള്ളില് ഇറാന് പുതിയ യുറേനിയം സമ്പുഷ്ടീകരണ കേന്ദ്രം വികസിപ്പിച്ചതായാണ് റിപ്പോര്ട്ടുകള്. എന്നാല് ഈ കേന്ദ്രം പ്രവര്ത്തനക്ഷമമാണോ അതോ വെറുമൊരു ശൂന്യമായ ഹാള് ആണോ എന്ന് സ്ഥിരീകരിക്കാന് അന്താരാഷ്ട്ര നിരീക്ഷകര്ക്ക് ഇതുവരെ സാധിച്ചിട്ടില്ല.
ഐഎഇഎ ഡയറക്ടര് ജനറല് റാഫേല് ഗ്രോസി ട്രംപ് ഭരണകൂടവുമായി ചര്ച്ച നടത്താന് വാഷിംഗ്ടണില് എത്തിയപ്പോഴാണ് ഈ വിവരങ്ങള് പങ്കുവെച്ചത്. ‘ഇതൊരു ഭൂഗര്ഭ കേന്ദ്രമാണ്, എന്നാല് ഞങ്ങള്ക്ക് അവിടെ പ്രവേശനം ലഭിച്ചിട്ടില്ല,’ ഗ്രോസി പറഞ്ഞു. 2025 ജൂണില് ഇറാന് ഈ കേന്ദ്രത്തെക്കുറിച്ച് ഐഎഇഎയെ അറിയിച്ചിരുന്നു. എന്നാല് പരിശോധകര് അവിടെ എത്തുന്നതിന് തൊട്ടുമുമ്പ് ഇസ്രയേലുമായുള്ള 12 ദിവസത്തെ യുദ്ധം ആരംഭിക്കുകയും സമുച്ചയം ആക്രമിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്തതോടെ സന്ദര്ശനം റദ്ദാക്കുകയായിരുന്നു.
അവിടെ യുറേനിയം സമ്പുഷ്ടമാക്കുന്ന യന്ത്രങ്ങള് (സെന്ട്രിഫ്യൂജുകള്) സ്ഥാപിച്ചിട്ടുണ്ടോ അതോ അതിനായുള്ള കോണ്ക്രീറ്റ് പാഡുകള് മാത്രമാണോ ഉള്ളതെന്ന് വ്യക്തതയില്ല. നേരിട്ടുള്ള പരിശോധനയിലൂടെ മാത്രമേ ഇതിന് ഉത്തരം നല്കാന് കഴിയൂ എന്ന് അദ്ദേഹം കൂട്ടിച്ചേര്ത്തു.
ആയുധ ഗ്രേഡിലേക്ക് അടുക്കുന്ന യുറേനിയം
ഇറാന്റെ പക്കലുള്ള സമ്പുഷ്ടീകരിച്ച യുറേനിയത്തിന്റെ 60 ശതമാനത്തോളവും ശുദ്ധീകരിച്ചവയാണെന്നാണ് കണക്കാക്കുന്നത്. ഇത് ആണവായുധ നിര്മ്മാണത്തിന് ആവശ്യമായ അളവിന്റെ തൊട്ടടുത്താണ്. ഇസ്ഫഹാനിലെ തുരങ്ക സമുച്ചയത്തില് 200 കിലോഗ്രാമിലധികം 60 ശതമാനം ശുദ്ധിയുള്ള യുറേനിയം ഉണ്ടെന്നാണ് നിഗമനം. കഴിഞ്ഞ ജൂണില് അമേരിക്കയും ഇസ്രയേലും നടത്തിയ ആക്രമണങ്ങളില് കാര്യമായ നാശനഷ്ടങ്ങള് സംഭവിക്കാത്ത ഏക സ്ഥലം ഈ തുരങ്ക സമുച്ചയമാണ്. ഉപഗ്രഹ ചിത്രങ്ങള് പരിശോധിക്കുമ്പോള് അവിടെനിന്ന് വസ്തുക്കള് മാറ്റിയതായി സൂചനകളില്ല.
ഐഎഇഎ മാനദണ്ഡപ്രകാരം, ഇത് കൂടുതല് സമ്പുഷ്ടമാക്കിയാല് 10 ആണവായുധങ്ങള് നിര്മ്മിക്കാന് ആവശ്യമായ സ്ഫോടകവസ്തുക്കള് ലഭിക്കുമെന്ന് വിദഗ്ധര് മുന്നറിയിപ്പ് നല്കുന്നു.
ആണവ ഭീതിയും യുദ്ധവും
ഇറാന് ഒരു ആണവ ബോംബ് നിര്മ്മാണത്തിലേക്ക് അടുക്കുകയാണെന്ന് ചൂണ്ടിക്കാട്ടിയാണ് അമേരിക്കയും ഇസ്രയേലും നിലവിലെ ആക്രമണങ്ങളെ ന്യായീകരിക്കുന്നത്. എന്നാല് തങ്ങള്ക്ക് അത്തരം ഉദ്ദേശ്യമില്ലെന്നാണ് ടെഹ്റാന്റെ നിലപാട്. അതേസമയം, ബുഷെഹര് ആണവ നിലയത്തിന് സമീപം മിസൈല് പതിച്ചതായി ഇറാനും റഷ്യയും ആരോപിച്ചു. ഇത് മേഖലയില് ഒരു റേഡിയോളജിക്കല് ദുരന്തമുണ്ടാകുമോ എന്ന ഭീതി വര്ദ്ധിപ്പിക്കുന്നു.
നതാന്സിലെ യുറേനിയം സമ്പുഷ്ടീകരണ പ്ലാന്റും ഭൂഗര്ഭ പ്രവേശന കവാടങ്ങളും ഇതിനകം യുഎസ്-ഇസ്രയേല് ആക്രമണങ്ങളില് തകര്ക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. എന്നിരുന്നാലും, തകര്ക്കപ്പെട്ട സൗകര്യങ്ങളിലേക്ക് മടങ്ങാന് ഇറാന് ഇതുവരെ ഐഎഇഎ പരിശോധകരെ അനുവദിച്ചിട്ടില്ല. ഭൂഗര്ഭ അറകളിലെ ഈ രഹസ്യനീക്കങ്ങള് പശ്ചിമേഷ്യയിലെ യുദ്ധം കൂടുതല് സങ്കീര്ണ്ണമാക്കുമെന്നാണ് അന്താരാഷ്ട്ര നിരീക്ഷകരുടെ വിലയിരുത്തല്.
Content Summary: Iran develops new underground nuclear facility in Isfahan amid conflict
