ഖത്തറിൽ ഇസ്രയേൽ ലക്ഷ്യമിട്ട ഹമാസ് നേതാവ്; ആരാണ് ഖലീൽ അൽ-ഹയ്യ ?

ഖത്തറിലെ ദോഹയുടെ ഹൃദയഭാഗത്തുള്ള ഒരു റെസിഡൻഷ്യൽ കോംപ്ലക്‌സിന് നേരെയുണ്ടായ ആക്രമണത്തെ “കൃത്യമായ” ആക്രമണം എന്നാണ് ഇസ്രായേൽ സൈന്യം വിശേഷിപ്പിച്ചത്.
വെടിനിർത്തൽ ചർച്ചയ്ക്കായി ദോഹയിൽ യോഗം ചേർന്ന ഹമാസ് സംഘത്തെ ലക്ഷ്യമിട്ടായിരുന്നു ഇസ്രയേൽ ആക്രമണം. ഇസ്രയേൽ സൈന്യം ലക്ഷ്യമിട്ടവരില്‍ പ്രധാനിയാണ് ഖലീല്‍ അല്‍– ഹയ്യ. ഇസ്രയേൽ–പലസ്തീൻ യുദ്ധം അവസാനിപ്പിക്കാനുള്ള മധ്യസ്ഥ ചർച്ചയിലെ ഹമാസിന്റെ പ്രധാന ചർച്ചക്കാരനായിരുന്ന നേതാവ്. ഹമാസിൻ്റെ നേതാക്കളെ ലോകത്തെവിടെയായാലും ലക്ഷ്യമിടുമെന്ന് ഇസ്രായേൽ സൈനിക മേധാവി നേരത്തെ ഭീഷണിപ്പെടുത്തിയിരുന്നു. ഇതിന് പിന്നാലെയാണ് ദോഹയിലെ ആക്രമണം. ഗാസയിൽ വെടിനിർത്തൽ ചർച്ചകൾ നടക്കുന്നതിനിടെയാണ് ഈ സംഭവം നടന്നത്. ഇസ്രയേൽ സൈന്യം ലക്ഷ്യമിട്ട ഹമാസ് നേതാവ് ആരാണെന്ന ചോദ്യമുയരുന്നുണ്ട്.

ഖലീൽ അൽ-ഹയ്യ ഹമാസിന്റെ ഒരു മുതിർന്ന രാഷ്ട്രീയ നേതാവാണ്. 2024-ൽ ഹമാസ് നേതാക്കളായ ഇസ്മായിൽ ഹനിയ്യ, യഹ്യ സിൻവാർ എന്നിവർ കൊല്ലപ്പെട്ടതിന് ശേഷം ഹമാസ് നേതൃത്വത്തിന്റെ പ്രധാന വ്യക്തികളിൽ ഒരാളായി അദ്ദേഹം മാറി. ഹമാസിന്റെ അഞ്ചംഗ നേതൃത്വ കൗൺസിലിൽ അംഗമാണ് അദ്ദേഹം. ഗാസയിൽ ജനിച്ച ഹയ്യ, അറബ്, ഇസ്ലാമിക ലോകങ്ങളുമായുള്ള ഹമാസിന്റെ ബന്ധങ്ങൾക്ക് ഒരു പ്രധാന കണ്ണിയായി പ്രവർത്തിക്കുന്നു. ഹമാസിനും ഇസ്രായേലിനും ഇടയിലുള്ള വെടിനിർത്തൽ ചർച്ചകളിൽ അദ്ദേഹം ഒരു പ്രധാന മധ്യസ്ഥനാണ്. 2014-ലെ സംഘർഷം അവസാനിപ്പിക്കുന്നതിലും ഇപ്പോൾ നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന യുദ്ധത്തിൽ വെടിനിർത്തൽ ഉറപ്പാക്കുന്നതിലും അദ്ദേഹം നിർണായക പങ്ക് വഹിച്ചു. ഇസ്രായേലി ആക്രമണങ്ങളിൽ ഹയ്യക്ക് സ്വന്തം കുടുംബത്തിലെ നിരവധി അംഗങ്ങളെ നഷ്ടപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. 2014-ലെ യുദ്ധത്തിൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ മൂത്ത മകൻ ഒസാമയെയും ഭാര്യയെയും മൂന്ന് കുട്ടികളെയും ഇസ്രായേലി ആക്രമണത്തിൽ കൊല്ലപ്പെട്ടു. കൂടാതെ, ഖത്തറിലെ ആക്രമണത്തിൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ മകനായ ഹിമാമും കൊല്ലപ്പെട്ടതായി റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്.

ഇസ്രായേൽ ഖത്തറിൽ നടത്തിയ ആക്രമണത്തിൽ ഖലീൽ അൽ-ഹയ്യയെ കൂടാതെ മറ്റ് ചില ഹമാസ് നേതാക്കളെയും ലക്ഷ്യമിട്ടിരുന്നതായി പറയപ്പെടുന്നു. ഖാലിദ് മശാൽ, സാഹർ ജബാരിൻ എന്നീ നേതാക്കളെയാണ് ഇസ്രയേൽ ലക്ഷ്യമിട്ടിരുന്നതായി റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്. പതിറ്റാണ്ടുകളോളം ഹമാസിന്റെ ഉന്നത നേതാവായിരുന്ന മശാൽ ഇപ്പോൾ പ്രസ്ഥാനത്തിലെ ഒരു പ്രമുഖ വ്യക്തിത്വമാണ്. ഹമാസിന്റെ സാമ്പത്തിക കാര്യങ്ങൾ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നയാളാണ് ജബാരിൻ. ഇസ്രായേൽ ആക്രമണത്തിൽ ഹമാസിന്റെ മുതിർന്ന നേതാക്കൾ രക്ഷപ്പെട്ടതായി ഹമാസ് പ്രസ്താവനയിറക്കി. എന്നാൽ, ഹയ്യയുടെ മകനായ ഹിമാം അൽ-ഹയ്യ, ഹയ്യയുടെ ഓഫീസിൻ്റെ ഡയറക്ടർ ജിഹാദ് ലബാദ് എന്നിവരടക്കം അഞ്ച് പേർ കൊല്ലപ്പെട്ടതായി ഹമാസ് സ്ഥിരീകരിച്ചു. ഇസ്രായേലി ആക്രമണം ദോഹയിലെ ഒരു പാർപ്പിട സമുച്ചയത്തെയാണ് ലക്ഷ്യമിട്ടത്. ഖത്തർ ഈ ആക്രമണത്തെ ശക്തമായി അപലപിക്കുകയും ഇത് രാജ്യത്തിൻ്റെ പരമാധികാരത്തിന് നേരെയുള്ള നേരിട്ടുള്ള ആക്രമണമാണെന്ന് പ്രസ്താവിക്കുകയും ചെയ്തു.

ദോഹയിലെ ഹമാസ് ജനറൽ ഹെഡ്ക്വാർട്ടേഴ്സിന് സമീപം പത്തോളം സ്ഫോടനങ്ങൾ കേട്ടതായാണ് പ്രാദേശിക മാധ്യമങ്ങൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യുന്നത്. ദോഹയിലുള്ള ഹമാസ് നേതാക്കളെ വകവരുത്താൻ ലക്ഷ്യമിട്ട് ഇസ്രയേലി എയർഫോഴ്സാണ് ആക്രമണം നടത്തിയതെന്നാണ് ഇസ്രയേലി ചാനൽ 12 റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യുന്നത്. ഖത്തർ, ഹമാസും ഇസ്രായേലും തമ്മിലുള്ള വെടിനിർത്തൽ ചർച്ചകളിൽ പ്രധാന മധ്യസ്ഥ രാജ്യമാണ്. ഈ ആക്രമണം സമാധാന ചർച്ചകളെ കൂടുതൽ സങ്കീർണ്ണമാക്കിയേക്കാം.

content summary: Who is Khalil al-Hayya, the Hamas leader targeted in Israel’s strike on Qatar?