ഇന്ത്യന് രാഷ്ട്രീയത്തെ ആഴത്തില് നിരീക്ഷിക്കുന്ന പ്രമുഖ രാഷ്ട്രീയ ശാസ്ത്രജ്ഞന് പ്രൊഫസര് ക്രിസ്റ്റോഫ് ജാഫ്രലോട്ട്, ‘ദി വയര്’ എഡിറ്റര് സീമ ചിഷ്തിയുമായി നടത്തിയ അഭിമുഖത്തില് രാജ്യത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയ ഭാവിയെക്കുറിച്ചും ഫെഡറല് സംവിധാനം നേരിടുന്ന ഭീഷണികളെക്കുറിച്ചും നിര്ണ്ണായകമായ നിരീക്ഷണങ്ങളാണ് പങ്കുവയ്ക്കുന്നത്. കേന്ദ്ര സര്ക്കാര് അവതരിപ്പിച്ച 131-ാം ഭരണഘടനാ ഭേദഗതി ബില് (2026), ലോക്സഭാ മണ്ഡലങ്ങളുടെ പുനര്നിര്ണ്ണയത്തിനും വിപുലീകരണത്തിനും വഴിതുറക്കുമ്പോള് അത് പ്രതിപക്ഷ പാര്ട്ടികളില് വലിയ ആശങ്കയാണ് ഉണ്ടാക്കുന്നത്. ഈ പശ്ചാത്തലത്തിലാണ് ജാഫ്രലോട്ട് സംഘപരിവാറിന്റെയും ജനസംഘത്തിന്റെയും അടിസ്ഥാന ദര്ശനങ്ങളെക്കുറിച്ച് സംസാരിക്കുന്നത്.
ഏകശിലാത്മക രാഷ്ട്രം: ജനസംഘത്തിന്റെ പഴയ അജണ്ട
1951-ലെയും 1957-ലെയും ജനസംഘം പ്രകടനപത്രികകള് ഉദ്ധരിച്ചുകൊണ്ട് ജാഫ്രലോട്ട് ഒരു പ്രധാന കാര്യം ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു. ഇന്ത്യയെ ഒരു ‘യൂണിറ്ററി സ്റ്റേറ്റ്’ (ഏകശിലാത്മക രാഷ്ട്രം) ആയി പ്രഖ്യാപിക്കണമെന്നതായിരുന്നു അന്ന് ജനസംഘത്തിന്റെ നിലപാട്. ഇത് ഭരണകൂടത്തിന്റെ അധികാരം പൂര്ണമായും കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നതിനല്ല, മറിച്ച് അധികാരം താഴേത്തട്ടിലേക്ക് നേരിട്ട് എത്തിക്കാനാണെന്ന് അവര് വാദിച്ചു. എന്നാല് ഇതിനു പിന്നിലെ യഥാര്ത്ഥ ലക്ഷ്യം സംസ്ഥാന സര്ക്കാരുകളെയും അവയുടെ അധികാരങ്ങളെയും മറികടക്കുക എന്നതായിരുന്നു. പഞ്ചായത്തുകളിലേക്കും മുന്സിപ്പാലിറ്റികളിലേക്കും നേരിട്ട് എത്തിച്ചേരുന്നതിലൂടെ സംസ്ഥാനങ്ങളുടെ പ്രസക്തി ഇല്ലാതാക്കാനാണ് അവര് ശ്രമിച്ചത്.
ഭാഷാടിസ്ഥാനത്തിലുള്ള സംസ്ഥാന രൂപീകരണത്തെ ജനസംഘം അന്നും എതിര്ത്തിരുന്നു. ‘മിനി രാഷ്ട്രങ്ങളെ’ സൃഷ്ടിക്കുന്നത് ഇന്ത്യയെ വിഭജിക്കുന്നതിന് തുല്യമാണെന്നായിരുന്നു അവരുടെ മുഖപത്രമായ ‘ഓര്ഗനൈസര്’ അക്കാലത്ത് എഴുതിയിരുന്നത്. നദികളും പര്വ്വതങ്ങളും നിറഞ്ഞ പുണ്യഭൂമി എന്ന ഇതിഹാസങ്ങളിലെ ഭാരതസങ്കല്പ്പമാണ് അവരെ നയിക്കുന്നത്. പാര്ലമെന്റിലെ ‘അഖണ്ഡഭാരത’ ഭൂപടം ഈ ദര്ശനത്തിന്റെ അടയാളമാണ്.
ദക്ഷിണേന്ത്യയും കിഴക്കന് ഇന്ത്യയും നേരിടുന്ന വെല്ലുവിളി
ഹിന്ദി ബെല്റ്റിന് പാര്ലമെന്റില് വലിയ പ്രാധാന്യം നല്കുന്ന രീതിയില് മണ്ഡല പുനര്നിര്ണ്ണയം നടത്തുന്നതിലൂടെ ദക്ഷിണേന്ത്യയുടെയും കിഴക്കന് ഇന്ത്യയുടെയും രാഷ്ട്രീയ ശബ്ദം ഇല്ലാതാക്കാന് എളുപ്പമാകും. സംസ്ഥാനങ്ങളുടെയും പ്രാദേശിക സ്വത്വങ്ങളുടെയും നിലനില്പ്പിനെ എന്നും സംശയത്തോടെ നോക്കിക്കണ്ടിട്ടുള്ള ആര്.എസ്.എസ്, സംസ്ഥാനങ്ങളെ കേവലം മുന്സിപ്പാലിറ്റികള്ക്ക് തുല്യമായ ചെറിയ യൂണിറ്റുകളാക്കി മാറ്റാനാണ് ആഗ്രഹിക്കുന്നത്. ‘അഖണ്ഡഭാരതം’ എന്ന സ്വപ്നത്തിലേക്കുള്ള പാതയില് അധികാര കേന്ദ്രീകരണം അനിവാര്യമാണെന്ന് അവര് കരുതുന്നു.
ആര്.എസ്.എസ് മുന് സര്സംഘചാലക് എം.എസ്. ഗോള്വാള്ക്കറുടെ ‘വിചാരധാര’ എന്ന പുസ്തകത്തിലും ഇതേ ആശയം വ്യക്തമാണ്. ഫെഡറല് ഘടനയെക്കുറിച്ചുള്ള ചര്ച്ചകള് അവസാനിപ്പിച്ച് ‘ഒരു രാജ്യം, ഒരു ഭരണകൂടം, ഒരു നിയമസഭ, ഒരു എക്സിക്യൂട്ടീവ്’ എന്ന രീതിയിലേക്ക് രാജ്യം മാറണമെന്നാണ് അദ്ദേഹം ആഹ്വാനം ചെയ്തത്.
പാകിസ്ഥാന് മോഡലുമായി ഒത്തുപോകുന്ന കാഴ്ചപ്പാട്
കൗതുകകരവും വൈരുദ്ധ്യാത്മകവുമായ മറ്റൊരു നിരീക്ഷണവും ജാഫ്രലോട്ട് പങ്കുവെക്കുന്നുണ്ട്. പാകിസ്ഥാന് സൈന്യം മുമ്പോട്ടു വെക്കുന്ന അതേ രാഷ്ട്രീയ ദര്ശനമാണ് ഇവിടെയും കാണുന്നത്. പാകിസ്ഥാനില് പ്രവിശ്യകള്ക്ക് കൂടുതല് അധികാരം നല്കുന്ന 18-ാം ഭരണഘടനാ ഭേദഗതിയെ സൈന്യം എതിര്ത്തിരുന്നു. പര്വേസ് മുഷറഫിന്റെ കാലത്ത് ലോക്കല് ബോഡികള്ക്ക് (നസിംസ്) കൂടുതല് അധികാരം നല്കിയത് പ്രവിശ്യാ സര്ക്കാരുകളെ ദുര്ബലപ്പെടുത്താനായിരുന്നു. ജനങ്ങളാല് തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെടുന്ന ഇടനിലക്കാരായ രാഷ്ട്രീയക്കാരെയും സംസ്ഥാനങ്ങളെയും ഒഴിവാക്കി നേരിട്ട് ഭരണം നടത്തുക എന്ന ഈ രീതി ലോകത്തെമ്പാടുമുള്ള യൂണിറ്ററി സ്റ്റേറ്റ് അനുകൂലികള് പിന്തുടരുന്നതാണെന്ന് അദ്ദേഹം പറയുന്നു.
വരും വര്ഷങ്ങളില് കടുത്ത രാഷ്ട്രീയ പോരാട്ടങ്ങള്ക്കാണ് ഇന്ത്യ സാക്ഷ്യം വഹിക്കുക. എന്നാല് ഹംഗറിയില് വിക്ടര് ഓര്ബനെ ജനങ്ങള് പുറത്താക്കിയതുപോലെ ഒരു ബദല് രാഷ്ട്രീയ മാറ്റം സാധ്യമാണെന്നും ജാഫ്രലോട്ട് ഓര്മ്മിപ്പിക്കുന്നു.
Content Summary: Delimitation: A move to undermine federalism and enforce the Jan Sangh vision of a unitary nation?