മൂന്നു ദിവസങ്ങള്ക്ക് മുമ്പാണ് തമിഴ്നാട്ടിലെ വിരുദനഗറില് പടക്ക നിര്മാണ ശാലയില് ഉണ്ടായ സ്ഫോടനത്തില് 17 ഓളം പേര് മരണപ്പെട്ടത്. ആ വാര്ത്തയുടെ ഭീതി മാറും മുന്നേയാണ് തൃശൂരിലെ മുണ്ടത്തിക്കോട്, തൃശൂര് പൂരത്തിനായുള്ള വെടിക്കെട്ട് സാമഗ്രികള് നിര്മിച്ചിരുന്ന കേന്ദ്രങ്ങളില് സ്ഫോടനം ഉണ്ടായത്. മരണസംഖ്യ എത്രയെന്ന് സ്ഥിരീകരിക്കപ്പെട്ടിട്ടില്ലെങ്കിലും കേരളത്തെ ഒന്നടങ്കം ഞെട്ടിച്ച ഈ അപകടത്തില് പത്തിലേറെ മനുഷ്യര് ഇല്ലാതായിട്ടുണ്ട്.
കേരളത്തില് ആവര്ത്തിക്കുന്ന ഇത്തരം അപകടങ്ങള് ഏറെ വേദനിപ്പിക്കുന്നതാണ്. നിര്മ്മാണ കേന്ദ്രങ്ങളില് ഉണ്ടാകുന്നതും ഉത്സവങ്ങളിലെ വെടിക്കെട്ട് അപകടങ്ങളും തമ്മില് ചില ചെറിയ വ്യത്യാസങ്ങളുണ്ടെങ്കിലും, അടിസ്ഥാനപരമായ കാരണങ്ങള് മിക്കവാറും സമാനമാണ്.
ഇത്തരം അപകടങ്ങള് ഉണ്ടാകാനുള്ള പ്രധാന കാരണങ്ങള് താഴെ പറയുന്നവയാണ്:
അശാസ്ത്രീയമായ രാസമിശ്രിതങ്ങള്
പടക്കങ്ങള് നിര്മ്മിക്കാന് ഉപയോഗിക്കുന്ന പൊട്ടാസ്യം ക്ലോറേറ്റ്, അലുമിനിയം പൗഡര് തുടങ്ങിയ രാസവസ്തുക്കള് വളരെ സെന്സിറ്റീവ് ആണ്. ഇവയുടെ അനുപാതത്തില് ചെറിയ മാറ്റം വന്നാല്പ്പോലും വലിയ സ്ഫോടനങ്ങള് ഉണ്ടാകാം. ചില നിര്മ്മാണശാലകള് വിലകുറഞ്ഞ രാസവസ്തുക്കള് ഉപയോഗിക്കുന്നതും, അനുവാദമില്ലാത്ത മിശ്രിതങ്ങള് ചേര്ക്കുന്നതും അപകടസാധ്യത വര്ദ്ധിപ്പിക്കുന്നു.
അമിതമായി സംഭരിക്കല്
ഇതൊരു പ്രധാന കാരണമാണ്. നിര്മ്മാണശാലയിലായാലും വെടിക്കെട്ട് പുരയിലായാലും, അനുവദനീയമായ അളവില് കൂടുതല് സ്ഫോടകവസ്തുക്കള് ഒരേ കെട്ടിടത്തില് സൂക്ഷിക്കുന്നത് അപകടത്തിന്റെ വ്യാപ്തി വര്ദ്ധിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു ചെറിയ തീപ്പൊരി പോലും ഇത്തരം ശേഖരത്തില് വീണാല് അത് ഒരു ‘ചെയിന് റിയാക്ഷന്’ ഉണ്ടാക്കുകയും വന് സ്ഫോടനത്തിന് കാരണമാവുകയും ചെയ്യു.
സുരക്ഷാ മാനദണ്ഡങ്ങളുടെ ലംഘനം
ജനവാസമുള്ള സ്ഥലങ്ങളില് നിന്നും കെട്ടിടങ്ങളില് നിന്നും പടക്കശാലകള്ക്ക് നിശ്ചിത ദൂരപരിധി പാലിക്കണം എന്ന നിയമമുണ്ട്. പലപ്പോഴും ഈ നിയമം ലംഘിച്ചാണ് പ്രവര്ത്തിക്കുന്നത്. അതുപോലെ പടക്ക നിര്മാണ ശാലകള്ക്ക് സേഫ്റ്റി ലൈസന്സും നിര്ബന്ധമാണ്. ലൈസന്സ് നല്കിയാല് മാത്രം പോര, ഉദ്യോഗസ്ഥര് കൃത്യമായി പരിശോധിക്കുകയും വേണം. അതുപോലെ, നിര്മ്മാണശാലകളില് മതിയായ വായുസഞ്ചാരവും താപനില ക്രമീകരിക്കാനുള്ള സംവിധാനങ്ങളും ഉണ്ടാകണം. അടച്ചിട്ട മുറികളില് ചൂട് കൂടുന്നത് രാസവസ്തുക്കളെ പൊട്ടിത്തെറിയിലേക്ക് നയിക്കാം.
മനുഷ്യസഹജമായ അശ്രദ്ധ
പടക്ക നിര്മ്മാണത്തിനിടയില് ലോഹ ഉപകരണങ്ങള് ഉപയോഗിച്ച് രാസവസ്തുക്കള് കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നത് ശ്രദ്ധിക്കണം. ചെറിയൊരു ഉരസല് പോലും സ്ഫോടനത്തിന് കാരണമാകും. നിര്മ്മാണശാലയ്ക്കുള്ളിലോ വെടിക്കെട്ട് സ്ഥലത്തോ പുകവലിക്കുക, മൊബൈല് ഫോണ് ഉപയോഗിക്കുക, ലൈസന്സില്ലാത്ത തൊഴിലാളികളെക്കൊണ്ട് ജോലി ചെയ്യിപ്പിക്കുക തുടങ്ങിയ അശ്രദ്ധകള് അപകടങ്ങള്ക്ക് വഴിതുറക്കുന്നു.
കാലാവസ്ഥാ ഘടകങ്ങള്
കേരളത്തിലെയും തമിഴ്നാട്ടിലെയും കഠിനമായ വേനല്ക്കാലം പടക്ക നിര്മ്മാണശാലകളിലെ താപനില വല്ലാതെ ഉയര്ത്തുന്നു. രാസവസ്തുക്കള് ചൂടായ അവസ്ഥയിലിരിക്കുമ്പോള് അവ പൊട്ടിത്തെറിക്കാനുള്ള സാധ്യത വളരെ കൂടുതലാണ്. തൃശൂരിലെ അപകടത്തിന് കാരണം കനത്ത ചൂട് ആണെന്നാണ് പ്രാഥമിക നിഗമനം.
ലൈസന്സില്ലാത്ത പ്രവര്ത്തനങ്ങള്
പലപ്പോഴും തമിഴ്നാട്ടിലെ പടക്കശാലകളില് ഇത്തരം സംഭവങ്ങള് ഉണ്ടാകുമ്പോള് അന്വേഷണത്തില് തെളിയുന്നത്, ലൈസന്സുള്ളതിനേക്കാള് വലിയ അളവില് രാസവസ്തുക്കള് അവിടെ കൈകാര്യം ചെയ്തിരുന്നു എന്നാണ്. നിയമങ്ങള് പലപ്പോഴും കടലാസില് മാത്രമായി ഒതുങ്ങുന്നു എന്നതാണ് യാഥാര്ത്ഥ്യം. മുണ്ടത്തിക്കോട് പടക്ക നിര്മാണത്തിന് നേതൃത്വം നല്കിയ സതീശന് എന്ന വ്യക്തിക്ക് ലൈസന്സ് ഉണ്ടായിരുന്നുവെങ്കിലും പടക്കപുരകള്ക്ക് സേഫ്റ്റ് ലൈസന്സ് ഇല്ലായിരുന്നുവെന്ന് ആക്ഷേപം ഉണ്ട്.
സുരക്ഷാ സംവിധാനങ്ങളുടെ അപര്യാപ്തത, ലാഭത്തിനു വേണ്ടി നിയമങ്ങള് മറികടക്കല്, അമിതമായ ആത്മവിശ്വാസമോ അറിവില്ലായ്മയോ, മോശമായ സംഭരണ രീതികള്, വെല്ലുവിളിയാകുന്ന കാലാവസ്ഥ എന്നിവയാണ് ഇത്തരം ദുരന്തങ്ങള്ക്ക് പ്രധാനമായും കാരണമാകുന്നത്. ഓരോ വലിയ അപകടത്തിന് ശേഷവും നിയമങ്ങള് കര്ശനമാക്കാറുണ്ടെങ്കിലും, നിര്മ്മാണ മേഖലയിലും ഉത്സവപ്പറമ്പുകളിലും ഈ സുരക്ഷാ ചട്ടങ്ങള് നൂറു ശതമാനം നടപ്പിലാക്കുന്നുണ്ടോ എന്ന് പരിശോധിക്കേണ്ടത് അനിവാര്യമാണ്. അല്ലെങ്കില് ഇത്തരം ദുരന്തങ്ങള് ആവര്ത്തിച്ചു കൊണ്ടേയിരിക്കും.
Content Summary: From Weather to Human Error: The Root Causes of Fireworks Disasters. Thrissur, Mundathikode Firecracker units explosion
Support Azhimukham
ജനാധിപത്യത്തിന്റെ നിലനിൽപ്പിന് സ്വതന്ത്ര മാധ്യമങ്ങൾ ആവശ്യമാണ്. സ്വതന്ത്രമായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന മാധ്യമ സ്ഥാപനങ്ങൾക്കാകട്ടെ പൊതുജനങ്ങളുടെ പിന്തുണയും അത്യാവശ്യമാണ്. ഭയരഹിതമായ അന്വേഷണാത്മക റിപ്പോർട്ടിങ്ങും ആഴത്തിലുള്ള വിശകലനങ്ങളും 'അഴിമുഖ'ത്തിൽ തുടരുന്നതിന് ദയവായി ഞങ്ങളെ പിന്തുണയ്ക്കുക.
